Handelingsplan en besteding van rugzakmiddelen
Veel adviesverzoeken aan de Onderwijsconsulenten gaan over handelingsplannen en de besteding van de rugzakgelden.
Handelingsplan
Voor kinderen in het speciaal onderwijs en voor rugzakleerlingen in het regulier onderwijs moet een handelingsplan gemaakt worden. Dat is een wettelijke verplichting voor scholen. Een handelingsplan is een schriftelijke overeenkomst waarin ouders en school vastleggen wat de school wil bereiken in het onderwijs aan de leerling, en op welke manier. Alleen met een goed handelingsplan kan het onderwijs 'op maat' aan de zorgleerling worden gegeven.
Probleem is dat de richtlijnen voor een handelingsplan tamelijk globaal en voor meerdere uitleg vatbaar zijn. Ouders weten niet wat zij kunnen vragen of eisen. Scholen hebben soms onvoldoende tijd en deskundigheid om zo'n plan te maken. In het regulier onderwijs ontbreekt het dan ook nog al eens aan handelingsplannen.
Het is de bedoeling dat ouders betrokken worden bij het maken van het handelingsplan. Zij moeten het plan samen met de school voor akkoord ondertekenen, maar dat gebeurt niet altijd.
Regelmatig ontstaat onenigheid over de invulling van het handelingsplan ouders en school. Sommige ouders vinden dat de richtlijnen van een handelingsplan te weinig ruimte bieden voor de individuele kenmerken, intelligentie en talenten van hun kind. Ook is er verwarring over diverse soorten plannen: begeleidingsplan, hulpplan, handelingsplan.
Handelingsplannen kunnen te idealistisch of te weinig praktisch zijn. Dan kan het voor scholen extra moeilijk worden het handelingsplan uit te voeren. De uitvoering van een handelingsplan in het voortgezet onderwijs kent een bijkomend probleem: daar heeft een rugzakleerling te maken met meerdere (vak)docenten, ieder met een eigen benadering.
Het werk van de onderwijsconsulenten is níet het schrijven van een handelingsplan. Meestal is hun taak het weer op gang brengen van de communicatie tussen school en ouders. Verder informeren zij scholen over het opstellen en uitvoeren van handelingsplannen.
Adviesverzoeken aan de onderwijsconsulenten kunnen ook gaan over vragen als:
- wat is de status van het handelingsplan in juridisch opzicht?
- welke bevoegdheden hebben ouders als het plan niet naar wens tot stand komt of wordt uitgevoerd?
- hoe kan toezicht gehouden worden op de juiste uitvoering van het handelingsplan?
Besteding van de rugzak
Onderwijsconsulenten krijgen regelmatig vragen van ouders over de besteding van de rugzakmiddelen door de school. Ouders willen graag weten hoeveel geld voor hun kind beschikbaar is, en waaraan het wordt besteed.
De rugzak is leerlinggebonden, maar het komt voor dat scholen het geld ook gebruiken voor zorgleerlingen zonder rugzak. Ouders kunnen daar bezwaar tegen maken.
Scholen kunnen grotendeels zelf bepalen hoe zij het geld gebruiken. Voorwaarde is dat de rugzakleerling er ook echt profijt van heeft. Een school mag bijvoorbeeld de rugzakgelden van vier leerlingen met autisme bundelen, maar de maatregelen moeten specifiek ten goede komen aan deze leerlingen. Dat moet ook duidelijk zijn voor de ouders. De rugzakgelden inzetten voor groepsverkleining komt alle leerlingen ten goede, dus niet specifiek de rugzakleerlingen.
Het budget in de rugzak bestaat uit drie delen:
- een deel is beschikbaar voor extra personele inzet;
- een deel moet besteed worden bij het REC aan ambulante begeleiding;
- en een deel kan de school gebruiken voor bijvoorbeeld scholing van personeel of de aanschaf van speciaal lesmateriaal.
De Rugzak Informatie Telefoon geeft voorlichting over de besteding van de rugzak. Het gratis nummer is: 0800 5010, elke werkdag van 10.00 tot 15.00 uur.
Ook veel informatie staat op http://www.oudersenrugzak.nl/.



